Podstawowe metody wyceny aktywów i pasywów jednostki budżetowej zawiera rozdział 4 ustawy o rachunkowości. Przedstawiają one sposób ujęcia w księgach rachunkowych jednostki wartości składników majątku w momencie ich powstania i w dniu bilansowym.
W jednostkach budżetowych, również jednostkach budżetowych mających siedzibę za granicą, zakładach budżetowych, gospodarstwach pomocniczych, budżecie państwa, budżecie jednostek samorządu terytorialnego uwzględnia się ponadto następujące zasady wyceny:
- środki trwałe stanowiące własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego otrzymane nieodpłatnie, na podstawie decyzji właściwego organu, możesz wycenić w wartości określonej w tej decyzji,
- środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne umarzasz i amortyzujesz przy zastosowaniu stawek określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych albo stawek określonych przez dysponenta części budżetowej lub zarząd jednostki samorządu terytorialnego,
- jednorazowo umarzasz przez zaliczenie do kosztów w miesiącu przyjęcia do używania: książki i inne zbiory biblioteczne, środki dydaktyczne, w tym także środki transportu służące do nauczania i wychowania w szkołach i placówkach oświatowych, odzież i umundurowanie, meble i dywany, inwentarz żywy, a także pozostałe środki trwałe (wyposażenie) oraz wartości niematerialne i prawne, o równowartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości w momencie oddania do używania,
- nie umarzasz gruntów oraz dóbr kultury,
- wartość początkowa środków trwałych i dotychczas dokonane odpisy umorzeniowe podlegają aktualizacji wyceny, zgodnie z zasadami określonymi w odrębnych przepisach, a wyniki aktualizacji są odnoszone na fundusz,
- rzeczowe składniki majątku obrotowego wyceniasz na dzień bilansowy według ich wartości wynikających z ewidencji,
- jednostki postawione w stan likwidacji wyceniają aktywa według zasad określonych dla jednostek kontynuujących działalność, chyba że przepisy o likwidacji jednostki stanowią inaczej,
- wartość należności aktualizujesz z zachowaniem zasad określonych w ustawie o rachunkowości, wyjątek stanowią:
- odpisy aktualizujące wartość należności dotyczących rozchodów budżetu zalicza się do wyników na pozostałych operacjach nierasowych,
- odpisy aktualizujące wartość należności dotyczących funduszy tworzonych na podstawie ustaw obciążają te fundusze,
- odpisy aktualizujące wartość należności realizowanych na rzecz innych jednostek obciążają zobowiązania wobec tych jednostek,
- odpisy aktualizujące wartość należności naliczasz nie później niż na dzień bilansowy,
- odsetki od należności i zobowiązań, w tym również tych, do których stosuje się przepisy dotyczące zobowiązań podatkowych, ujmujesz w księgach rachunkowych w momencie ich zapłaty lub w wysokości odsetek należnych na koniec kwartału,
- należności i zobowiązania oraz inne składniki aktywów ipasywów, wyrażone w walutach obcych, wyceniasz nie później niż na koniec kwartału według zasad obowiązujących na dzień bilansowy.
W odniesieniu do aktywów, które podlegają amortyzacji, kierownik jednostki budżetowej może przyjąć inną zasadę dokonywania odpisów amortyzacyjnych i umorzeniowych. Amortyzacja może być bowiem dokonywana za inne okresy niż okresy miesięczne, czyli jednorazowo za dany okres.
dr Marzena Rydzewska-Włodarczyk
specjalista ds. rachunkowości,
pracownik katedry rachunkowości
<< powrót
