BDO Finanse Publiczne nr 4 (18) Kwiecień 2009
A A A
Zatrudnienie kasjera w gminnym ośrodku pomocy społecznej(Źródło: Rachunkowość Budżetowa)
Droga Redakcjo! Reprezentuję gminny ośrodek pomocy społecznej. Według jakich zasad powinniśmy zatrudnić kasjera (mamy bardzo mało wypłat gotówkowych) w naszej jednostce? Czy obowiązki te może pełnić kasjer urzędu gminy? Jeśli tak, to jaką umowę powinniśmy z nim zawrzeć? Grażyna G., księgowa
W ośrodku pomocy społecznej, w którym występuje mały obrót gotówkowy, nie ma konieczności zatrudnienia dodatkowej osoby na stanowisku kasjera na cały etat. Funkcję tę można powierzyć innemu pracownikowi zakładu, np. pracownikowi z działu księgowości. Można także zatrudnić osobę na stanowisku kasjera na niepełny etat, określając godziny i dni przyjmowania środków pieniężnych w kasie. Oczywiście, może to być również kasjer urzędu gminy, zatrudniony na umowę o pracę.
Warunki, w jakich wykonywane są czynności związane z prowadzeniem kasy jakiejkolwiek jednostki w zasadzie wykluczają zawarcie umowy o świadczenie usług, która jest umową prawa cywilnego, np. umową zlecenia. Zatrudnienie kasjera w ośrodku pomocy społecznej wymaga nadzoru kierownika jednostki lub innej wyznaczonej osoby, np. głównego księgowego. W takim przypadku niezależnie od nazewnictwa umowy będzie ona zawsze miała znamiona umowy o pracę.
Umowa zlecenie została uregulowana w art. 734-51 Kodeksu cywilnego. Polega ona na tym, że przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonych czynności dla dającego zlecenie, za których ostateczny efekt nie jest odpowiedzialny (odmiennie od umowy o dzieło, która jest tzw. umową rezultatu). Umowa zlecenie może być zależnie od woli stron, umową odpłatną lub nieodpłatną. W przypadku umowy zlecenia dopuszcza się wykonanie zlecenia przez osobę trzecią - zastępcę. Ponadto umowa zlecenia może być w każdej chwili wypowiedziana przez każdą ze stron. Jeżeli czyni to dający zlecenie, powinien zwrócić poniesione przez drugą stronę wydatki, a w razie odpłatnego zlecenia - uiścić odpowiednią część wynagrodzenia. Jeżeli umowę wypowiada przyjmujący zlecenie odpłatne, bez ważnego powodu, odpowiada wobec drugiej strony za powstałą z tego tytułu szkodę.
Natomiast zasady zawierania umów o pracę zostały uregulowane w ustawie - Kodeks pracy. Ustawa ta określa prawa i obowiązki pracodawcy, a także prawa i obowiązki pracownika. Umowa o pracę jest dwustronną czynnością prawną. W wyniku jej zawarcia pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy pod jego kierownictwem w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem.
W jednostce obrót gotówkowy obejmuje wartości pieniężne i dokonywany jest poprzez wpłaty i wypłaty realizowane w kasie. Natomiast za prawidłowość obrotu gotówkowego oraz stan gotówki w kasie jednostki odpowiada kasjer. Jest to osoba, która przyjęła obowiązki kasjera i złożyła pisemne zobowiązanie o odpowiedzialności materialnej. Kasjer musi mieć jednoznacznie określony zakres czynności i odpowiedzialności, zgodny z obowiązującymi przepisami. Zakres czynności i odpowiedzialności kasjera określa kierownik Twojej jednostki. Należy pamiętać, że funkcji kasjera nie należy łączyć z innymi funkcjami o charakterze dyspozycyjnym i kontrolnym w zakresie obrotu pieniężnego.
Kasjer ponosi odpowiedzialność w zakresie znajomości i stosowania obowiązujących przepisów odnośnie dokonywania operacji kasowych, zabezpieczenia, przechowywania i transportu gotówki, w tym także za dostosowanie obrotu gotówkowego do limitów określających jego dopuszczalne granice, składając pisemną deklarację odpowiedzialności wraz z oświadczeniem, że posiada znajomość przepisów dotyczących zasad prowadzenia gospodarki kasowej i obrotu gotówkowego.
Musisz pamiętać, że zawarcie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika i podlega karze grzywny. Praca wykonywana pod kierownictwem pracodawcy, to praca podporządkowana. Zawarcie umowy prawa cywilnego, w przypadku gdy zachowane są warunki wykonywania pracy określone w Kodeksie pracy jest niedopuszczalne (art. 22 § 12 Kodeksu pracy). Niezależnie od faktu, że o wyborze rodzaju podstawy prawnej zatrudnienia decydują zainteresowane strony, musisz kierować się nie tyle przesłanką przedmiotu zobowiązania, ile sposobu jego realizacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 13 kwietnia 2000 r., sygn. akt I PKN 594/1999, OSNP 2001/21/637).
Obsługa kasy w każdej jednostce z racji rodzaju oraz warunków pracy - osobiste świadczenie pracy, w ściśle określonym miejscu i czasie, konieczność stosowania się do bieżących poleceń pracodawcy - jest wykonywana w warunkach podporządkowania pracowniczego. Jeżeli umowa jest wykonywana w wymienionych warunkach, należy uznać, że jest to umowa o pracę. Odmienna ocena stosunku łączącego strony, pomimo iż występują tu istotne elementy umowy o pracę, narusza przepis art. 22 § 1 i 11 Kodeksu pracy (wyrok Sądu Najwyższego z 9 lutego 1999 r., sygn. akt I PKN 562/1998, OSNP 2000/6/223).
Podstawa prawna:
<< powrót zobacz także artykuły |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
