• Rachunkowość budżetowa bez tajemnic
• Budżet samorządów
• Finanse z odpowiedzialnością
• Przepisy prawne i orzecznictwo
• Jednostki finansów publicznych
• Prawo zamówień publicznych
• Finanse samorządowe
• Finanse pod kontrolą
• Fundusze unijne
• Dotacje ze środków publicznych
• Daniny publiczne

Zmiany w zakresie wdrażania funduszy strukturalnych

Ustawą o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności z dnia 7 listopada 2008 r. (Dz.U. Nr 216, poz. 1370) zmieniono:

• Ustawę z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.) w art. 90t.

Po dokonaniu zmiany obowiązującej od 20 grudnia 2008 r. jednostki samorządu terytorialnego mogą tworzyć regionalne lub lokalne programy:

1. wyrównywania szans edukacyjnych dzieci i młodzieży,
2. wspierania edukacji uzdolnionych dzieci i młodzieży,

zarówno ze środków własnych (do tej pory), jak również mogą przeznaczać środki publiczne:

1. pochodzące z budżetu Unii Europejskiej oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielonej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA);
2. pochodzące ze źródeł zagranicznych, niepodlegające zwrotowi, inne niż wymienione w pkt. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych.

Przy czym od 1 stycznia 2009 organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego ma obowiązek określić szczegółowe warunki udzielania pomocy dzieciom i młodzieży, formy i zakres tej pomocy, w tym stypendia dla uzdolnionych uczniów oraz tryb postępowania w tych sprawach, uwzględniając w szczególności przedsięwzięcia sprzyjające eliminowaniu barier edukacyjnych, a także osoby lub grupy osób uprawnione do pomocy oraz potrzeby edukacyjne na danym obszarze.

• Ustawę z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2007 r. Nr 65, poz. 437, z późn. zm.) w art. 23a.

W wyniku zmian art. 23a. Dział rozwój regionalny obejmuje aktualnie sprawy:

1. programowania i koordynacji polityki rozwoju, w szczególności opracowywania projektów strategii rozwoju;
2. programowania i realizacji polityki regionalnej;
3. opracowywania dokumentów programowych z zakresu społeczno-gospodarczego rozwoju kraju, w tym będących podstawą do pozyskiwania środków rozwojowych z Unii Europejskiej i z innych źródeł zagranicznych;
4. wykonywania, o ile ustawa nie stanowi inaczej, zadań państwa członkowskiego określonych w przepisach Unii Europejskiej dotyczących funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności;
5. opracowywania analiz i prognoz rozwoju społeczno-gospodarczego, regionalnego i przestrzennego, w tym raportu o rozwoju społeczno-gospodarczym, regionalnym i przestrzennym kraju;
6. opiniowania zgodności rządowych strategii i programów rozwoju, w rozumieniu przepisów o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ze średniookresową strategią rozwoju kraju;
7. zarządzania programami współfinansowanymi z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności, w tym sektorowymi programami operacyjnymi, z wyjątkiem programów zarządzanych przez zarządy województw, ministra właściwego do spraw rozwoju wsi oraz ministra właściwego do spraw rybołówstwa;
8. zawierania, kontrolowania realizacji i rozliczania kontraktów wojewódzkich;
9. współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego oraz organizacjami je zrzeszającymi, a także z partnerami społeczno-gospodarczymi, w zakresie dotyczącym rozwoju społeczno-gospodarczego, regionalnego i przestrzennego kraju;
10. koordynacji opracowywania przez samorządy województw regionalnych programów operacyjnych, zawierania regionalnych porozumień programowych, a także monitorowania i oceny przebiegu ich wykonywania.

Rozszerzono zakres działu w głównej mierze o programowanie i koordynację oraz zarządzanie programami regionalnymi współfinansowanymi z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności.

Ustawę z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590, z późn. zm. ) w art. 11.

Po tych zmianach w strategii rozwoju województwa wydziela się okres niewykraczający poza okres objęty aktualnie obowiązującą średniookresową strategią rozwoju kraju. Uchylono zapisy dotyczące wykazywania w strategii rozwoju województwa listę projektów infrastrukturalnych o szczególnym znaczeniu dla osiągnięcia celów strategicznych rozwoju województwa, razem z prognozą wysokości środków publicznych służących realizacji projektów. Dodano natomiast konieczność uwzględnienia celów średniookresowej strategii rozwoju kraju, krajowej strategii rozwoju regionalnego, a także odpowiednich strategii ponadregionalnych; ponadto ma być ona spójna z planem zagospodarowania przestrzennego województwa.

W wyniku zmian tych strategii samorząd województwa, każdorazowo w terminie 9 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały o przyjęciu lub aktualizacji strategii lub planu, dostosowuje do nich strategię rozwoju województwa. Usunięto z ust. 3 możliwość wykorzystania w realizacji programu rozwoju innych instrumentów prawnych i finansowych i została tym samym ograniczona do realizowana przez programy wojewódzkie i regionalny program operacyjny, o których mowa w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. Nr 227, poz. 1658 oraz z 2007 r. Nr 140, poz. 984). W ust. 4 doprecyzowano zapis przez poprawienie odniesienia się do innych aktów prawnych ze słów „w trybie określonym w odrębnej ustawie" na „w trybie określonym w odrębnych przepisach".

• Ustawę z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz.U. Nr 116, poz. 1206, z późn. zm.).

Dodano art. 23a ustalający, że do zadań wojewody związanych z realizacją regionalnego programu operacyjnego (z możliwością zawierania z innymi województwami oraz jednostkami lokalnego samorządu terytorialnego z obszaru województwa porozumienia w sprawie powierzenia prowadzenia zadań publicznych), należy:

1. kontrola realizacji projektów, w tym trwałości projektów, ich rezultatów i oddziaływania;
2. przygotowywanie sprawozdań z realizacji projektów i programu operacyjnego w województwie oraz wniosków o płatność, w tym sprawozdania końcowego z realizacji programu operacyjnego w województwie i wniosków o płatność końcową;
3. odzyskiwanie od beneficjentów nieprawidłowo wykorzystanego lub pobranego dofinansowania;
4. nadzór nad przestrzeganiem przez beneficjentów zasad dotyczących informacji i promocji;
5. archiwizacja dokumentów związanych z wdrażaniem programu operacyjnego, w tym przechowywanie zabezpieczeń wnoszonych przez beneficjentów, przez okres wymagany zgodnie z umową o dofinansowanie;
6. przygotowywanie i udostępnianie informacji, związanych z programem operacyjnym, podmiotom uprawnionym do wykonywania czynności kontrolnych i ewaluacyjnych.

Ponadto dodano art. 56d w brzmieniu, w którym ustalono, że instytucja zarządzająca ustala i nakłada korekty finansowe, o których mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiającego przepisy ogólne w sprawie funduszy strukturalnych (Dz.Urz. WE L 161 z 26.06.1999, L 198 z 21.07.2001 oraz L 158 z 27.06.2003; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 14, t. 1, str. 31).

Autor jest specjalistą ds. rachunkowości.